Tại sao các công ty Internet của Mỹ đều thất bại tại Trung Quốc?

Tại sao eBay lại thất bại ở Trung Quốc? Tại sao Yahoo, và hầu hết các nhà khổng lồ Internet khác của Trung Quốc đều thất bại thảm hại ở đất nước đông dân nhất thế giới này?

 

Yahoo tiến vào Trung Quốc bằng cách mua lại 3721.com (một hệ thống tìm kiếm khá phổ biến trước khi Baidu.com ra đời) và không đi đến đâu với dịch vụ này, sau đó Yahoo China bị Alibaba mua lại. eBay thì mua lại EachNet.com, trang web C2C lớn nhất khi đó, rồi dành hàng trăm triệu USD để marketing, nhưng rồi thị phần của EachNet từ hơn 90% giảm xuống chỉ còn dưới 10%, và phải bán lại cho Tom Online. Google tiến vào Trung Quốc và cố gắng bao năm, rồi thị phần từ 30% giảm xuống chỉ còn 10%, và phải tuyên bố chuyển trang Google Trung Quốc sang Hong Kong.

 

Trung Quốc không quá khác biệt đến vậy

Câu trả lời của mọi người thường là: Trung Quốc là một quốc gia rất khác biệt. Đúng, Trung Quốc khác biệt về văn hóa, về kinh tế, về hệ thống chính trị, nhưng không quá khác biệt so với Mỹ như mọi người nghĩ. Google, Facebook, Yahoo, eBay đều đã thành công ở Trung Đông, ở Châu Phi, ở các quốc gia Ả Rập và Hồi Giáo. So với sự khác biệt giữa các vùng ấy với Mỹ thì khoảng cách giữa Mỹ và Trung Quốc không thể lớn hơn được. Vậy tại sao các công ty Mỹ đã thành công ở nhiều quốc gia thế mà vẫn thất bại ở Trung Quốc?

 

Trung Quốc chỉ khác biệt ở 1 điểm: Nó quá lớn

Bởi vì Trung Quốc quá lớn, nên các công ty sẽ có rất nhiều đối thủ lớn. Ví dụ, Google có hệ thống tìm kiếm bằng tiếng Hà Lan. Các công ty ở đây có thể xây dựng 1 hệ thống tốt hơn nếu muốn, nhưng thực tế thì chẳng ai làm vậy. Tại sao ư? Hà Lan chỉ có dân số 16 triệu người, và xét về kinh tế, thật không hơp lý chút nào để cạnh tranh với Google trong một thị trường nhỏ như vậy. Câu chuyện này phù hợp với hầu hết các quốc gia có diện tích tương tự. Mặc dù vẫn còn chỗ để phát triển, nhưng vì thị trường không đủ lớn, nên lợi ích kinh tế mang lại không đáng với công sức bỏ ra.

 

Tại Trung Quốc, câu chuyện hoàn toàn khác biệt. Baidu xây dựng một hệ thống tìm kiếm tốt hơn Google một chút, và họ có thể giành được thị trường Trung Quốc. Bởi “Hơn 50% số người sử dụng Internet toàn cầu là ở Trung Quốc, và con số này đang tăng dần”.

 

Và bởi Trung Quốc rất lớn, nên có không ít tài năng, vốn, các nhà khởi nghiệp, và các tài nguyên khác để cạnh tranh. Khi một sản phẩm ra mắt, như mạng xã hội hay chợ điện tử, thì chỉ ít lâu sau đó một sản phẩm cải tiến hơn sẽ ngay lập tức ra mắt. Chính những đối thủ ấy làm cho các công ty Internet khổng lồ gặp rất nhiều khó khăn.

 

Cạnh tranh khốc liệt không có nghĩa là các công ty lớn của Mỹ sẽ thất bại, nhưng cũng không thể đảm bảo thành công.

 

Các yếu tố giá trị

Có thể nhiều người tự hỏi: Tại sao chỉ là các công ty Internet? General Motors, Intel và McDonald’s đều rất thành công ở Trung Quốc.

 

Đó là vì các giá trị mà những công ty này mang lại. Ví dụ như với chip CPU của Intel. Mặc dù còn các giá trị về marketing, sales, bán lẻ, đối tác… nhưng 80% giá trị của Intel là công nghệ, và điều này thể hiện qua chip CPU. Mặc dù 20% còn lại họ có thể không bằng các công ty khác, nhưng họ vẫn có thể thành công. Điều tương tự cũng áp dụng với động cơ ô tô của General Motors hay khả năng phân phối và xử lý của McDonald’s.

 

Thị trường Internet rất khác biệt, đặc biệt với các công ty như eBay. Giá trị của các công ty này không cao như vậy. Mọi người đều có thể sử dụng Java hay hệ thống dữ liệu, và giá trị quy mô ở Mỹ không có giá trị nhiều tại Trung Quốc. Rất ít người ở Trung Quốc biết đến eBay.

 

Và vì vậy, đến Trung Quốc, các công ty Mỹ đến một chiến trường mà không có lợi thế nào. Họ bắt đầu từ cùng 1 điểm với các công ty địa phương khác. Với eBay thì đó là xây dựng nền tảng, marketing để thu hút người dùng, xây dựng thị phần. Họ không có lợi thế. Và đó là lý do.

 

Chuyển từ quá lạc quan sang quá bi quan

Hầu hết các công ty Internet lớn đều nhanh chóng chuyển từ quá lạc quan sang quá bi quan, và giữ nguyên thái độ đó.

 

Thực tế là, những tân binh luôn có 1 số lợi thế nhỏ, nhưng các công ty lớn thì không nghĩ vậy. Họ bắt đầu với 1 thái độ quá lạc quan. eBay muốn thống trị Trung Quốc trong 3 tháng, và Google muốn tạo tiếng vang lớn ở Trung Quốc. Nhưng khi gặp phải đối thủ mạnh và khó khăn, họ lại trở nên quá tiêu cực. eBay bán lại mảng kinh doanh của họ chỉ sau 3 năm. Yahoo cũng vậy. Google còn rời hẳn khỏi Trung Quốc.

 

Các công ty Internet đều còn trẻ và không đủ kiên nhẫn. Rất nhiều các công ty sản phẩm tiêu dùng đã dành 20 năm ở Trung Quốc mà không có lợi nhuận. Tại thời điểm mà doanh thu của Microsoft tại Trung Quốc vượt tại Hong Kong, họ đã hoạt động ở Trung Quốc được 10 năm. Thiếu kiên nhẫn là một trong những lý do khiến các công ty Internet thất bại. Với 1 thị trường lớn như Trung Quốc, họ cần nhiều thời gian để bắt đầu từ số 0. Và phải thực tế.

 

Linkedin/vcamp