WearYouWant: Làm sao để gọi vốn 1 triệu đô-la (Phần 1)

martin-toft

Martin Toft

Thái Lan có lẽ là quốc gia có doanh thu cao nhất trong lĩnh vực sản phẩm thời trang trong khu vực Đông Nam Á. WearYouWant là một sàn giao dịch thương mại điện tử về thời trang hàng đầu có trụ sở tại Thái Lan. Gần đây, họ vừa nhận được một khoản đầu tư lên đến 1,5 triệu đô-la từ Digital Media Partners (DMP), công ty e – marketing Nhật Bản có tên OPT SEA và IMG Investment Partners cũng như Chalte (đồng sáng lập WearYouWant) cũng tham gia vào vòng đầu tư này. Tác giả bài viết, Minh Bùi, sáng lập trang thông tin thương mại điện tử châu Á Ecomeye.com đã có cuộc phỏng vấn với Martin Toft, đồng sáng lập và là giám đốc điều hành WearYouWant để tìm hiểu thêm những thông tin sâu hơn về thương vụ đầu tư này.

Minh Bùi (Minh): Tại sao lại là 1.5 triệu đô-la? Và các nhà đầu tư sở hữu số lượng cổ phần như thế nào với số tiền đó?

Martin Toft (Martin): Khoản đầu tư này nằm trong kế hoạch dự kiến để phát triển những mục tiêu mà chúng tôi kỳ vọng đạt được trong 12 tháng tới. Tuy nhiên, chúng tôi cũng sẽ gọi vốn ở vòng tiếp theo sớm hơn dự kiến (trước 12 tháng) nếu chúng tôi thấy các cơ hội mở rộng hấp dẫn. Tôi không thể tiết lộ số lượng cổ phần phân phối cho các nhà đầu tư.

Minh: Khi nào chúng ta có thể bắt đầu series A sau giai đoạn gọi vốn đầu tiên (seed/angel round)?

Martin: Ngay bây giờ, tức là ít nhất thì bạn nên bắt tay vào chuẩn bị cho thông tin hiện nay của bạn, bắt đầu cuộc nói chuyên hoặc cuộc họp đầu tiên, hoặc triển khai kế hoạch của mình,v…v… Có lẽ sai lầm lớn nhất chúng tôi phạm phải là đã chờ đợi quá lâu trước khi chúng ta nhận ra rằng chúng tôi chuẩn bị một số bước cần thiết trước khi việc gọi vốn diễn ra, ví dụ như kiểm tra lại sổ sách giấy tờ nội bộ, đảm bảo các hoạt động tài chính minh bạch và có bảng kê đầy đủ.. Sai lầm trước đây đã đặt chúng tôi trong một tình huống khá bị động, khiến chúng tôi có thể đã vụt mất một cơ hội đầu tư tốt đẹp.

Minh: Mất bao lâu để có thể nhận được tiền giải ngân từ các nhà đầu tư? Và khó khăn lớn nhất khi huy động vốn là gì? Làm thế nào để cân bằng thời gian chuẩn bị và duy trì tốc độ tăng trưởng?

fundraising-cartoon-300x296
Martin: Phải mất đến hơn 6 tháng để chúng tôi có được những cuộc gặp gỡ nhà đầu tư đầu tiên. Tôi cho rằng đó là điều bình thường vậy nên chúng tôi cũng đã trải qua một quy trình không có gì là bất thường cả. Tôi nhắc lại tốt hơn hết là nên có thêm một vài tháng chuẩn bị trước giai đoạn bạn cần một khoản đầu tư để giảm thiểu rủi ro.

Trên góc độ cá nhân việc huy động vốn cũng hao tốn khá nhiều công sức, và lẽ dĩ nhiên nó cũng ảnh hưởng xấu đến bạn khi các nhà đầu tư tiềm năng từ chối doanh nghiệp của bạn. Tôi cho rằng sẽ là giả dối khi mà có bất kỳ một doanh nghiệp nào đó nói rằng họ không hề lo lắng trong giai đoạn gọi vốn này. Mặt khác, đó cũng là những yếu tố thúc đẩy bạn hoàn thành nhiệm vụ. Cho thấy bạn có hoàn thành tốt nhiệm vụ cân bằng giữa việc gọi vốn và các hoạt động kinh doanh thường nhật khác. Như tôi đã nói trước đó, nếu đã chuẩn bị tốt nó sẽ không ảnh hưởng quá nhiều đến sự tập trung của bạn dành cho công ty. Tuy nhiên nếu bạn bị dồn đến đường cùng (vì thiếu hụt nguồn tài chính trước thời gian dự đoán), việc gọi vốn gần như sẽ chiếm trọn 100% quỹ thời gian của bạn. Và điều này thực sự không tốt chút nào.

Minh: Bất kỳ một ví dụ về công việc được ưu tiên cho giai đoạn này?

Martin: Bên cạnh việc bận rộn vì hoàn tất giai đoạn gọi vốn serie A, chúng tôi còn phải ưu tiên việc cho ra mắt sản phẩm phiên bản được thiết kế tối ưu cho di động. Điều này không chỉ tốt cho người dùng của chúng tôi mà còn hữu ích cho tiến trình gây quỹ của chúng tôi, các nhà đầu tư nhìn thấy nó như là một cách thức tiếp cận mới để tăng trưởng các chỉ số quan trọng (ví dụ như người dùng, lượng tương tác với người dùng, số lượng đơn hàng đặt thành công trên phiên bản di động,…) trong quá trình vận hành sản phẩm.

Minh: Đã có bao nhiêu nhà đầu tư mà bạn tiếp cận? Và đâu là phương pháp tiếp cận tốt nhất?

Martin: Tôi đã gặp rất nhiều nhà đầu tư. Tôi không thể cung cấp cho bạn một con số cụ thể, và thẳng thắn mà nói thì sẽ không thể thống kê được con số chính xác. Tất cả những gì nhà đầu tư quan tâm, đều tập trung về mô hình kinh doanh, số lượng giao dịch đã đạt được, bộ máy vận hành và những người sáng lập công ty,… Vì vậy nếu bạn không có được một thỏa thuận nào đó thì tức là bạn chưa đáp ứng được những yêu cầu từ phía nhà đầu tư ở từng hoạt động nội bộ của công ty kể trên. Cách tốt nhất là khai thác triệt để từ danh sách các nhà đầu tư tiềm năng hoặc mạng lưới các nhà đầu tư thiên thần (angel investor) xung quanh bạn.

Minh: Làm thế nào để bạn phát hiện ra các quỹ đầu tư mạo hiểm và tại sao DMP phù hợp với WearYouWant? Làm thế nào để có thể tìm kiếm được nhà đầu tư thực sự?

Martin: Tôi đã từng gặp rất nhiều nhà đầu tư, và dĩ nhiên, tôi không gặp được tất cả những nhà đầu tư hiện đang có trên thị trường.. Nếu vấn đề ở đây không phải là thời gian thì tôi sẽ cùng với các nhà sáng lập kiểm tra danh mục đầu tư của các quỹ đầu tư mạo hiểm mà chúng tôi nghĩ rằng họ sẽ phù hợp với mình.. Trong trường hợp của chúng tôi thì DMP là các nhà đầu tư giai đoạn đầu (seed round) và họ đã đầu tư thêm vào Serie A của chúng tôi. Chúng tôi đã có mối quan hệ khá tốt với họ từ 2 năm qua và cảm thấy rất thoải mái về việc họ là nhà đầu tư hàng đầu của chúng tôi.

Minh: Đâu là chìa khóa để thuyết phục các nhà đầu tư?
powerpoint-presentation1
Martin: Tôi không chắc chắn rằng bạn có thể nắm rõ được ba điều quan trọng nhất trong việc thuyết phục các nhà đầu tư đầu tư vào công ty của bạn. Tôi nghĩ rằng nó phụ thuộc rất nhiều vào giai đoạn phát triển hiện tại của bạn (angel, seed, Series A, B etc). Tuy nhiên có một điều mà tất cả mọi người đề cập đến đó là ĐỘI NGŨ PHÁT TRIỂN (TEAM)

Việc có một đội ngũ hỗ trợ phía sau là một điều vô cùng quan trong, và các nhà đầu tư ý thức rất rõ điều này. Những gì mà bạn có được sau này còn quan trọng hơn thời điểm ban đầu, tuy nhiên không thể nói rằng sự khởi đầu là không hề cần thiết. Một điều cần phải rõ ràng là doanh nghiệp của bạn có KHẢ NĂNG MỞ RỘNG (SCALABILITY) lãnh thổ ra toàn cầu hay không? Nếu không thì sau đó sẽ rất khó khăn. Cuối cùng là CÁCH THỨC TẠO RA DOANH THU (MONETIZATION), hoặc ít nhất là một ý tưởng rõ ràng để có thể tạo ra doanh thu một cách dễ dàng hơn. Tôi biết rất nhiều công ty lớn đã huy động được hàng triệu đô là mà không cần tốn tới một xu, tuy nhiên có lẽ họ đã từng có ý tưởng về nó với một đội ngũ tuyệt vời.

[Minh: Có thể tóm tắt câu trả lời của Martin ở phía trên rằng: “Team can scale up money”]

Martin: Có rất nhiều yếu tố khác nhau mà mỗi yếu tố đều sở hữu ít nhiều tầm quan trọng trong quá trình huy động vốn. Tất nhiên một bản giới thiệu về công ty đẹp đẽ và tươm tất là chìa khóa cho các cuộc gặp mặt và thảo luận. Sự liên kết đóng vai trò rất quan trọng, thậm chí có thể quan trọng hơn pitching deck. Có thể nó không phải là điều kiện để có thể ký kết được một thỏa thuận, nhưng nó là yếu tố tối thiểu để bạn có thể gây được sự chú ý. Trong trường hợp của WearYouWant, tôi cho rằng điều đã gây ấn tượng được với những nhà đầu tư là vì chúng tôi có được sự thấu hiểu và niềm đam mê mãnh liệt trong lĩnh vực thời trang.

Tôi nghĩ tự thân vận động (bootstrapping) không phải là một giải pháp tồi cho đến khi bạn tìm được một người nào đó có khả năng phù hợp. Một lần nữa, điều đó cũng sẽ tạo cho bạn cơ hội để thể hiện năng lực của mình trước khi gọi vốn. Bất kỳ công ty khởi nghiệp nào cũng cần phải suy nghĩ thật kỹ trước khi chọn lựa những nhà đầu tư phù hợp với mình, một cách nhanh chóng để kiểm tra năng lực cũng như sự hứng thú của họ đối với các lĩnh vực họ đang tìm kiếm, là hãy tìm kiếm thông tin về các công ty họ từng đầu tư trước đó, nó cũng là một cách để hiểu hơn về nhà đầu tư trong tương lai của bạn.

Ngoài ra cần lưu ý những kỳ vọng về lợi nhuận của các nhà đầu tư có trong điều khoản và phải chắc chắn rằng nó bằng hoặc ít hơn so với kỳ vọng và kế hoạch của công ty bạn.

Minh: Có ba nhà đầu tư cùng tham gia, làm thế nào họ có thể cùng hợp tác vui vẻ với nhau? Có sự khác biệt hay khó khăn gì giữa làm việc với ba nhà đầu tư cùng lúc trong khi làm việc với một nhà đầu tư không thôi đã vô cùng khó khăn?

Martin: Quá trình tìm kiếm và gọi vốn từ nhà đầu tư mới tham gia vào cùng đầu tư đã được chúng tôi uỷ quyền lại với nhóm nhà đầu tư đầu tiên của chúng tôi (seed investors). Đương nhiên, chúng tôi đã có những cuộc họp ban đầu, nhưng là những thứ tiến triển tất cả các phần đã tham gia.

Cho đến nay chúng tôi chưa có bất kỳ kinh nghiệm nào về sự khó khăn do phải làm việc cùng với 3 nhà đầu tư khác nhau. Tuy nhiên, để tránh những nguy cơ đối đầu và sự hiểu lầm thì tôi có lời khuyên rằng tất cả mọi người nên thống nhất về tầm nhìn ngắn hạn và dài hạn cho công ty.

Minh: Bạn có thể chia sẻ một kỷ niệm vui hoặc điều gì đó thú vị trong quá trình mà bạn gây quỹ không?

Martin: [Cười] Không có một kỷ niệm nào đó quá hài hước trong quá trình gọi vốn, nhưng tôi nhớ rằng trong cùng một thời điểm khi đang gọi vốn, chúng tôi đang triển khai một số việc hợp tác lớn, khó khăn chồng chất khó khăn, đó là điều mà người ta thường nói đúng không?

Bài viết được dịch từ WearYouWant fundraising story [Part 1]: How to get one million dollars?